PROPHECY FEST brengt opnieuw heel interessante mix van duistere bands

Al sinds het ontstaan van Prophecy Fest in 2015 is dit zonder twijfel ons favoriete festival. Het waarom is niet zo moeilijk te beschrijven: ten eerste krijg je er altijd een heel interessante mix van bands in verschillende duistere subgenres te zien, gaande van folk tot black metal. De meeste daarvan zitten zelf bij kwaliteitslabel Prophecy Productions, terwijl de uitzonderingen toch op één of andere manier een band hebben met het label. Bovendien is het een festival met één hoofdpodium, waarnaast nog een kleine ‘second stage’ slechts twee à drie keer per dag wordt gebruikt om een kleinere band voor te stellen, wat toch net iets meer rust geeft tijdens zo’n lange festivaldagen. Daarnaast is het niet te grootschalig, zo’n 1200 mensen, die dan ook nog eens tot het ‘relaxte’ type behoren en écht voor de muziek komen, wat we te allen tijde verkiezen boven een massa wannabees ... En tot slot is er nog de unieke locatie: een prehistorische grot waar heel wat paleontologische vondsten werden gedaan (die je overigens kan zien in het Sauerland-museum in Arnsberg) en die zelfs een rol speelt in oude Germaanse en IJslandse sagen, gezien de smid Weyland er zijn magische kunsten van de dwergen zou hebben geleerd. What’s not to like about that?!

Tekst: Morbid Geert - Foto’s: Carsten Brand

De vooravond op 3 september, gekend als ‘Prophetic Overture’, lieten we aan ons passeren, maar is wel een aanrader indien je naar het festival gaat en er kampeert. Er spelen telkens enkele folkbands in open lucht (dit jaar waren het Nest, Neun Welten en Simone Salvatore van Spiritual Front), terwijl er kampvuren branden en het label je trakteert op een paar koude biertjes. Heel sympathiek en leuk om er op je gemak in te komen dus ...

Zelf arriveerden we echter pas op de eerste échte festivaldag, op vrijdag.

Het Duitse post-blackmetalcombo FARSOT (7) mocht de spits afbijten. Het was alweer enige jaren geleden dat we hen nog live zagen spelen, maar we waren toendertijd niet bepaald onder de indruk omdat ze als heuse zoutpilaren op het podium stonden. Daar is inmiddels enige beterschap in gekomen, maar dat betekende helaas nog niet dat dit een spannende set zou worden. Er ging oh zo weinig expressie van de bandleden uit: ze stonden vooral naar hun instrumenten te staren, zelfs shoegazebands zijn boeiender in dat opzicht. Ook de zanger, die het meest actief was, maar zelfs dan relatief weinig mimiek vertoonde, kon hier weinig aan verhelpen. Ons bloed ging dan ook niet bepaald sneller stromen en we blijven bij ons standpunt dat je Farsot beter op plaat beluistert dan ze live te gaan bekijken.

Nee, geef ons dan maar DOLD VORDE ENS NAVN (8.5). Dit stel oude rotten uit de Noorse black metalscene stelt het tegenwoordig zonder de excentrieke frontman Vicotnik (Dødheimsgard), dus was het even afwachten geblazen hoe dat zou uitpakken. Nu was vervanger Svik (Den Saakaldte, Tilintetgjort) zeker niet even prettig gestoord als Vicotnik, maar gelukkig bleek hij wel de juiste man op de juiste plaats. Hij maakte gebruik van de ruimte op het podium en bleek over een stel heel forse en buigbare stembanden te beschikken, waarmee hij de vocale capriolen van zijn voorganger heel goed overnam. Hun debuut ‘Mørkere’ ligt alweer vijf jaar achter ons, dus bleef de band niet enkel bij die songs hangen, maar had men zelfs het lef om meteen de helft van de set vol nieuwe werk te steken. Ergens wel gedurfd, maar het Prophecy-publiek was ideaal voor die vuurdoop en het nieuwe werk werd meteen erg goed ontvangen. Nu blijft hun avant-garde black metal natuurlijk bij de beste van de scene (naast DHG natuurlijk!) en live weten deze doorwinterde heerschappen echt wel wat ze doen, waardoor dit meteen een eerste hoogtepunt van de dag werd.

Van SPIRITUAL FRONT waren we nooit fan, dus lieten we deze show aan ons voorbijgaan om iets te eten alvorens we een erg lange nacht inzetten. Toch hoorden we achteraf dat de King Dude-achtige dark folk van hun twintig jaar oude ‘Armageddon Gigolo’ (die hier integraal gespeeld werd) best wel sterk gebracht werd én goed ontvangen werd.

Hierna gingen we toch een keer bij het kleine podium langs, waar het Deense MAUNAH (8) hun debuut ‘Hjarta’ kwam voorstellen. Er was amper plaats om nabij het podium te geraken, dus moesten we ons tevredenstellen met een plekje verder naar achter, waar we amper tot geen zicht op de band hadden. Het kleine podium is overigens amper een halve meter hoog ... Hoe dan ook, wat we hoorden, behoorde tot de betere epische doom metal die we de afgelopen jaren ontdekten. Knap gitaarwerk, dynamische songstructuren en een fantastische zanger met een warme stem die je toch kippenvel bezorgt. Even sterk als op het album zelf!

Het uit Belarus gevluchte DYMNA LOTVA (8.5) kwam hun nieuwe album ‘Vyraj’ integraal presenteren. Wie onze cd-rubriek las, kon al opmerken dat het hier om één van de betere black metalalbums van dit jaar gaat, dus waren we vanzelfsprekend benieuwd wat dit live zou opleveren. Aan het begin van de show waren er helaas wel wat geluidsproblemen en kwam de band rommelig over (al moeten we zeggen dat de galm van de grot ook wat meespeelde op de plaats waar we op dat moment stonden), maar gaandeweg verbeterde dit en ging alles meteen een stuk strakker klinken. Met een blikvanger als frontvrouw Nokt zat het ook op visueel gebied wel goed. Ze danste en tolde als een heks over het podium, waarbij de overgangen tussen haar schrille krijszang (die vaak echt door merg en been gaat) en opereske passages voor de nodige huiveringen zorgden.

Alleen jammer dat er problemen bleven opduiken voor de microfoons van de achtergrondzang, waardoor zowel gitarist Mikita als het bizarre driekoppige ‘Balbuta Choir’ amper te horen waren in ‘Bu Samoje’ en Ingvarr (Schreigarm) hetzelfde lot beschoren was bij ‘Return My Coffin Home’. Gelukkig was de ellende dan toch verholpen toen Aaron Stainthorpe (ex-My Dying Bride, High Parasite) het podium mee op kwam om net als op het album een zangduel met Nokt aan te gaan in ‘The Boat Of Despair’. Jammer van de technische mankementen, maar niettemin een heel inspirerende set.

Dertig jaar geleden raakte een piepjonge Markus Stock bevangen door de natuurromantische black metal meets folk van Ulver. Dat leidde tot het ontstaan van EMPYRIUM (9), waarna hij met zijn makker Andreas Bach zijn debuutplaat ‘A Wintersunset...’ opnam, tevens de allereerste release van het toen net opgerichte Prophecy Productions. Inmiddels tekenden Empyrium (en bij uitbreiding alle andere projecten van Markus) present bij zowat alle edities van Prophecy Fest, waarbij de nadruk bijna telkens op een ander album lag. Het lag dus voor de hand dat men nu drie decennia ‘A Wintersunset...’ zou vieren, iets waar we absoluut niet rouwig om konden zijn. Tenslotte hebben songs als ‘The Franconian Woods In Winter’s Silence’ nog niks van hun oorspronkelijke charme verloren en blijven ze ons na al die tijd rillingen bezorgen.

Idem trouwens voor ‘Mourners’ en ‘Ode To Melancholy’, twee klassiekers van hun ‘Songs Of Moors & Misty Fields’, die het sfeerplaatje compleet maakten. Met een volwaardige bezetting (in plaats van het initiële duo) en een viool erbij klonken de songs niet alleen voller dan ooit, maar kwamen de details ook beter tot hun recht, waardoor we nog meer kippenvel kregen bij deze bitterzoete melancholie. Ook leuk dat de songs net als destijds door Markus zelf gezongen worden, waar ze als onderdeel van een set met recenter werk meestal door Thomas Helm worden gebracht. Als uitsmijter kregen we trouwens de demosong ‘My Noctural Queen’ er bovenop, een nummer dat Markus op zijn 15 schreef en anders nooit in hun set zit. Klasse met de grote K!

Voor de vierde keer op rij stond ARTHUR BROWN (8) op Prophecy Fest, maar er zijn twee redenen waarom we dat niet zo erg vonden. Ten eerste is een show van hem altijd weer een feestje wanneer je van blues, space rock en psychedelica houdt. Tegelijk moeten we ook koesteren dat Arthur nog steeds in ons midden vertoeft, want de brave man is ondertussen al 84 lentes jong! Hoedje af als je dan nog steeds op het podium staat en zeker wanneer je dat doet zoals hij. Het lijkt erop dat Arthur Brown zich allesbehalve zo oud voelt, wanneer je ziet hoe kwiek hij over het podium huppelt. Ook al klinkt hij af en toe een beetje schor, toch is hij nog erg goed bij stem. Bovendien plaatst hij regelmatig een gek dansje en verschijnt hij op het podium in de meest excentrieke outfits.

Al mogen we natuurlijk niet vergeten dat hij zich ook steeds omringt met een sterke band, waarvan vooral Hammond-toetsenist en gitarist Vincent Crane (die trouwens de meeste muzikale arrangementen schrijft) altijd opvalt met zijn speelstijl en exuberante manier van doen. De set stond in het kader van zijn nieuwste album, ‘Nature’, maar natuurlijk mocht dé Crazy World Of Arthur Brown niet ontbreken: ‘Fire’, inclusief de brandende hoofdtooi. Leuk toch dat zoiets kan tussen die duistere metal én dat het nog eens mag rekenen op een enorme publiekswaardering.

Als afsluiter werd gekozen voor een niet-Prophecy band die evenwel een grote invloed had voor veel van hun bands, TIAMAT (8.5). Sinds 2014, toen frontman Johan Edlund eigenlijk had besloten de band te verlaten na een delirium en een beroerte, ziet de man er op zijn beste dagen uit als een opgewarmd lijk en vandaag zag hij er eigenlijk extra belabberd uit, als Freddy Krueger na een weekje te zwaar stappen. Gelukkig mogen we wel stellen dat Tiamat er na een mindere periode sinds een paar jaar weer helemaal staat en als band uit het dal kroop, waardoor we toch goede hoop hadden op een goede afloop.

En die was er, want van zodra de band inzette met ‘In A Dream’, was de toon gezet en waren we vertrokken voor een heerlijke trip down memory lane. Er was ons namelijk een old school set beloofd en die kregen we ook. Op een paar recentere songs als ‘Church Of Tiamat’, ‘Vote For Love’ en ‘Love In Chains’ na werd er enkel uit ‘Clouds’ en ‘Wildhoney’ geput, toch nog steeds dé publieksfavorieten. ‘The Sleeping Beauty’, ‘Whatever That Hurts’, ‘The Ar’, ‘Gaia’ en zelfs het zelden live gebrachte juweeltje ‘Do You Dream Of Me?’ passeerden de revue en brachten het hele publiek in extase. Het was wel een vreemd zicht om Johan met zijn wandelstok te zien rondzwaaien tijdens de set, al een geluk dat hij zijn bandmakkers er geen klap mee gaf. Hoe dan ook een perfecte afsluiter voor een sterke eerste dag.

Op zaterdag werd meteen heel straf ingezet door AARON STAINTHORPE, MARK DEEKS & JO QUAIL (9), inmiddels al gekend als ‘The Holy Trinity’. De gedragen stem van Aaron, enkel begeleid door de piano van Mark en de cello van Jo, was voldoende om iedereen in de grot een krop in de keel te bezorgen. In deze minimalistische bezetting bracht het trio afwisselend songs van Arð, Jo Quail en My Dying Bride. Doordat de arrangementen anders waren en niet in de gekende bezetting werden gespeeld, kenden de songs meteen een heel andere dynamiek en wisten ze je emotioneel nog meer te raken dan anders. Er was het nooit eerder live gespeelde ‘Geonde Arð’ van Arð, de bonussong van ‘Take Up My Bones’ die ook op plaat werd meegespeeld door Jo Quail, waarnaast ook Arð’s ‘Burden Foretold’ een herwerking kreeg.

Jo Quail’s ‘Rex’ en ‘First Rain’ klonken opeens heel anders nu de songs niet enkel op haar elektrische cello (die via loops in lagen werd bespeeld, tot het alsmaar grootser ging klinken) werden gebracht, maar ook voorzien werden van een gedicht van Aaron, naast pianobegeleiding … en dat geheel in improvisatie. En dan waren er nog de meest bekende songs, die van My Dying Bride, waarvan Aaron helaas geen deel meer uitmaakt. De set werd ingezet met ‘Like A Perpetual Funeral’, maar we hielden het echt niet meer droog toen ‘I Almost Loved You’ (dat My Dying Bride nooit live speelde) en de uber-klassieker ‘The Cry Of Mankind’ de revue passeerden. Hierna kon het enkel nog bergaf, dachten we zo, al bleek dat gelukkig wel mee te vallen de rest van de dag!

CAMERATA MEDIOLANESE (8) is echt typisch zo’n band die je in deze contreien enkel op Prophecy Fest ziet. Het veelkoppige Italiaanse gezelschap speelt in hun thuisland vooral in kerken, waar hun unieke blend van martial folk met klassiek, renaissancemuziek en operazang perfect tot zijn recht komt. Gelukkig is dat ook het geval in de stenen kathedraal die deze grot was. We zagen hen hier al twee keer eerder aan het werk en het was telkens enorm de moeite waard … net als nu. Het was weer volop genieten van hun typerende combinatie van martiale folk en gevarieerde zang, waarbij de diepe mannenstemmen en de operadames elkaar weer mooi aanvulden.

In zekere zin liep er wel een breuklijn doorheen de set: in het eerste deel lag de nadruk op de folkzijde en marcherende drums, waar in het tweede deel de klassieke zijde primeerde, waarbij de drie zangeressen elk een stevige rol toebedeeld kregen. De mooiste momenten bleven evenwel diegene waarop beide stijlen compleet versmolten, tijdens deze bloemlezing van ‘Campo di Marte’, hun klassieker die alweer drie decennia meegaat. Het is en blijft natuurlijk een vrij ongewone band voor festivals in het metalmilieu, maar toch was dit weer een welkome aanvulling van de dag.

Het Oostenrijkse DORNENREICH (7) speelden doorheen de jaren al erg vaak een akoestische set op Prophecy Fest, maar nu opteerden ze nog eens voor een volledige metalset. Helaas waren we niet erg onder de indruk, al moeten we toegeven dat de viool en de vaak intens gefluisterde zang (die meer dan eens creepiër klinkt dan menige grunt) hen altijd wel een eigen insteek en karakter gaf. Als we compleet open kaart spelen, dan moeten we ook zeggen dat die matige ervaring eerder onze persoonlijke mening was en dat deze niet gedeeld werd door het gros van de aanwezigen, want de band werd wel degelijk goed ontvangen en toegejuichd.

Het was weer enkele jaren geleden dat we SUN OF THE SLEEPLESS (8.5) nog eens live aan het werk zagen, dus waren we best blij hen geprogrammeerd te zien. Bandbrein Markus Stock (Empyrium, The Vision Bleak) weet natuurlijk als geen ander hoe je atmosferische black metal maakt, al is Sun Of The Sleepless natuurlijk wel een pak steviger dan pakweg Empyrium. Er zat altijd al een oldschool element in hun sound, zeker in een oude song als ‘Romanze Zur Nacht’, die ze bijna vijftien jaar voor hun debuut ‘To The Elements’ uitbrachten. Leuk dat ze deze nog eens opdiepten, al zijn de songs van hun debuut ‘volwassener’ en sterker opgebouwd.

Een ander geweldig moment was toen ze ‘In The Realm Of The Bark’ speelden, een song die ze ook zelf als pure Darkthrone-adoratie omschreven en die ons flink door elkaar schudde. Even dachten we zelfs een extra scheur in de wanden van de grot te zien ontstaan waaruit een demonenleger zou kruipen … al bleek dat achteraf vooral aan een teveel aan tarwesmoothies te liggen. Hoe dan ook, er werd ook al een nieuw nummer gespeeld dat later dit jaar nog zou moeten verschijnen, en die ons echt wel deed uitkijken naar die release.

Geen enkele band had het wellicht zo druk vandaag als MISÞYRMING (9). Later op de avond zouden ze met Nergal spelen, dus vonden we het geweldig dat ze al vroeger op de avond een set met eigen werk mochten brengen. Deze IJslanders weten als geen ander het begrip ‘intensiteit’ vorm te geven en naar een hoger niveau te tillen, en dat was nu niet anders. De sociale interactie werd herleid tot nul, want frontman D.G. en zijn kornuiten doen niet aan praatjes met het publiek of aankondigingen van songs. Nee, dan liever alle beschikbare tijd gebruiken om te knallen van begin tot einde. Als een horde hongerige wolven joegen ze ons op met werk van hun eerste twee platen, ‘Söngvar elds og óreiðu’ en ‘Algleymi’. Strakker en intenser kon het nauwelijks worden, maar de band was wel zo slim om elke pure doodknuppelsong af te wisselen met een iets melodieuzer of trager nummer als ‘Ísland, steingelda krummaskuð’ of ‘Algleymi’... zodat we toch tenminste bij het volle bewustzijn een volgende pandoering konden ondergaan.

Hierna konden we geen groter contrast krijgen dan met de melancholische dark rock van SLEEPING PULSE (7). Een set die ze in Nederland ‘een dubbeltje op zijn kant’ noemen. Op muzikaal gebied viel er zeker te genieten van de exclusieve wereldpremière van ‘Dreams & Limitations’, maar alles stond of viel met hoe je de zang van Mick Moss waardeerde. Opgelet, de frontman van Antimatter heeft een krachtige en weemoedige stem, maar die wil ook wel eens van het goede te veel worden. Wij waren die klaaglithanie na een kwartier beu en we zagen gaandeweg meer gaten in het publiek ontstaan, al bleef er steeds voldoende volk over dat ook zienderogen genoot van deze wenteling in zelfbeklag.

SECRETS OF THE MOON (9) splitte helaas in 2022, na een carrière van 27 jaar waarin ze de nodige klasseplaten uitbrachten. Gezien ze wel muzikaal actief bleven, lieten ze zich toch overhalen om nog enkele shows te spelen rond het 20-jarige jubileum van ‘Antithesis’, de plaat die in 2006 toch voor hun bescheiden doorbraak zorgde. Twee decennia later konden we nog steeds heel goed horen waarom de band destijds een afgelegen eiland van talent was in het veelal braakliggende Teutoonse black metallandschap. Hun lange, intelligente composities waren gelaagd, maar knalden er zeker niet minder om.

Met drie gitaristen trokken ze ook een flinke gitaarmuur op, al klonk het allemaal zeker niet overdreven. Het was wel duidelijk dat sG en zijn makkers er met heel veel goesting stonden, al lieten ze het stiekem liever niet te hard opvallen. Gedreven en strak als altijd, waardoor het extra kicken was bij songs als ‘Confessions’, ‘Ghost’ of ‘Lucifer Speaks’, waarbij Markus Stock nog eens het podium op sprong om mee te zingen. Hij deed tenslotte ook de engineering, mixing en mastering van ‘Antithesis’ destijds ... Wij genoten alvast met volle teugen van deze laatste kans om de band nog eens aan het werk te zien, want met deze Prophecy Fest-show zou het doek nu ook definitief gevallen zijn en heeft Secrets Of The Moon er een finaal punt achter gezet.

THE 3RD AND THE MORTAL (7.5) maakte destijds mee deel uit van de nieuwe beweging melodieuze doombands die vrouwenzang op de voorgrond plaatsten, net als The Gathering. Zelf waren we nooit grote fans van de band, maar de populariteit van het genre was groot en zorgde er ook voor dat alsmaar meer vrouwen hun weg richting metal vonden. Deze Noren waren dan ook erg geliefd, al waren ze zelden live te zien. Na twintig jaar te zijn verdwenen, duiken ze sinds een jaar of twee af en toe weer op om hun oude albums ‘Sorrow’ en ‘Tears Laid In Earth’ te brengen. De opkomst was enorm en het publiek reageerde een pak enthousiaster dan wijzelf, want niet iedereen vond hun lichtjes proggy doomsongs saai. Wat we wél moeten toegeven, is dat de kristalheldere zang van Kari Rueslåtten vandaag eigenlijk beter klonk dan dertig jaar geleden.

Nee, dan was er gelukkig nog een afsluiter die ons weer helemaal wakker schudde, zodat we nog voor een laatste keer alles konden geven alvorens de veiligheid van de grot te verlaten. Deze zomer zagen we MISÞYRMING & NERGAL (9) al alles geven op Alcatraz Festival, maar het was zeker geen straf om deze pletwals nog eens te ondergaan. Inmiddels bleken band en zanger nog strakker op elkaar te zijn ingespeeld en dankzij de setting van de grot en het kleinere publiek kwam het nu toch nog sterker en intensiever over. Op ‘Sventevith (Storming Near The Baltic)’ speelde Nergal destijds alles behalve de drums en was hij nog duidelijk geïnspireerd door de Scandinavische scene van die dagen en natuurlijk de oude Bathory.

In Behemoths huidige constellatie worden die songs niet langer gespeeld, dus was het zowel voor Nergal zelf als voor ons wel zalig om de plaat nog eens integraal te horen brengen. Eens te meer omdat de songs dertig jaar na datum nog steeds podiumwaardig zijn en niet beter gebracht konden worden dat in een samenwerking met de IJslandse natuurkracht MisÞyrming, zodat Nergal zich enkel om zijn microfoon moest bekommeren. Drie kwartier lang werden we meegezogen in een draaikolk van waanzin, om pas losgelaten te worden na ‘Pure Evil And Hate’. Dit was overigens de laatste kans om deze samenwerking live aan het werk te zien, dus mogen we wel stellen dat ze met een ‘bang’ heengingen ...

U leest het, Prophecy Fest 2026 was alweer een fantastische editie (één van de beste?). We kregen weer enorm veel afwisseling op het programma en op enkele bands na, die ons persoonlijk minder konden bekoren, was het een opstapeling van hoogtepunten voor iedere fan van duistere muziek. Tijdens het weekend werd overigens slechts één band bekendgemaakt voor de 2027-editie, maar die zorgde er wel voor dat de tickets binnen de 24 uren uitverkocht waren! Niemand minder dan FALKENBACH zal zijn eerste en enige concert wereldwijd in de Balver Höhle brengen, iets waarvan we zeker verslag zullen uitbrengen.